Thực hiện chỉ đạo của UBND tỉnh, Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch tỉnh Thái Nguyên đẩy mạnh triển khai mô hình Thư viện và Trung tâm sinh hoạt văn hóa cộng đồng tại các xã, phường trên địa bàn.
Đây là một nỗ lực quan trọng nhằm thúc đẩy văn hóa đọc, nâng cao dân trí và cải thiện chất lượng đời sống tinh thần của người dân, góp phần xây dựng một xã hội học tập bền vững.
Dự án này không chỉ đơn thuần là việc xây dựng các thư viện mà còn là tạo ra những không gian văn hóa đa năng, nơi cộng đồng có thể giao lưu, học hỏi và phát triển.
Triển khai đồng bộ và hiệu quả từ Tỉnh đến Cơ sở
Thực hiện chỉ đạo của UBND tỉnh, Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch tỉnh Thái Nguyên đã chủ động ban hành nhiều văn bản hướng dẫn chi tiết về quy trình xây dựng, tổ chức hoạt động và phát triển thư viện số.
Đặc biệt, việc triển khai được thực hiện một cách linh hoạt, tối ưu hóa các nguồn lực sẵn có. Thay vì xây mới hoàn toàn, các địa phương tận dụng hiệu quả cơ sở vật chất như nhà văn hóa, trung tâm học tập cộng đồng, trường học cũ hoặc trụ sở cơ quan dôi dư sau sắp xếp đơn vị hành chính.
Cách tiếp cận này giúp tiết kiệm ngân sách và đẩy nhanh tiến độ, biến những không gian bỏ trống thành những điểm đến văn hóa sôi động.
Theo báo cáo mới nhất, hiện có 39 địa phương đã đưa mô hình vào hoạt động, trong đó 41 xã, phường dự kiến sẽ ra mắt trước ngày 30/4/2026 và 11 địa phương khác sẽ hoàn thiện trong tháng 5/2026. Chỉ còn duy nhất một địa phương chưa báo cáo tiến độ, cho thấy sự quyết tâm và đồng lòng trong toàn tỉnh.
Mô hình Thư viện và Trung tâm sinh hoạt văn hóa cộng đồng
Mô hình Thư viện và Trung tâm sinh hoạt văn hóa cộng đồng ở Thái Nguyên không chỉ dừng lại ở chức năng cho mượn và đọc sách truyền thống. Đây là những điểm đến văn hóa tích hợp nhiều hoạt động thiết thực, tạo ra một không gian đa năng phục vụ mọi lứa tuổi.
Tại đây, người dân không chỉ có thể tìm đọc các loại sách, tra cứu thông tin mà còn được tiếp cận các khóa học kỹ năng số, tham gia sinh hoạt câu lạc bộ, giao lưu văn nghệ, phổ biến kiến thức pháp luật và tổ chức các cuộc họp dân cư.
Việc kết hợp đa dạng các hoạt động này không chỉ nâng cao hiệu quả sử dụng cơ sở vật chất mà còn đáp ứng nhu cầu hưởng thụ văn hóa ngày càng cao của người dân. Nhiều địa phương đã tổ chức lễ ra mắt mô hình gắn liền với các hoạt động hưởng ứng Ngày Sách và Văn hóa đọc Việt Nam lần thứ Năm, năm 2026, tạo không khí sôi nổi và thu hút đông đảo cán bộ, đoàn viên, học sinh và cộng đồng tham gia ngay từ những ngày đầu hoạt động.
Đưa sách và công nghệ số đến gần người dân
Để đảm bảo các địa phương vận hành mô hình hiệu quả, Thư viện tỉnh Thái Nguyên đã đóng vai trò nòng cốt trong việc hướng dẫn chuyên môn và trao đổi nghiệp vụ về quản lý, khai thác, tổ chức hoạt động thư viện cơ sở.
Đơn vị này cũng đã chủ động luân chuyển một lượng lớn sách báo, với 900 tên sách và 1.700 bản sách, đến gần 15 điểm thư viện xã, phường. Các đầu sách rất đa dạng, bao gồm lịch sử, pháp luật, khoa học kỹ thuật, nông nghiệp, kỹ năng sống và đặc biệt là sách thiếu nhi, đáp ứng nhu cầu phong phú của độc giả.
Thư viện tỉnh Thái Nguyên đã phối hợp chặt chẽ với Trung tâm Số – Đại học Thái Nguyên để tư vấn và kết nối các phần mềm quản lý thư viện số, cùng với nền tảng, giao diện tra cứu trực tuyến đơn giản, dễ sử dụng. Đây là bước đi chiến lược, tạo nền tảng vững chắc để các thư viện cơ sở từng bước chuyển đổi số, mở rộng khả năng phục vụ người dân mọi lúc, mọi nơi, không giới hạn về không gian và thời gian.
Huy Động Nguồn Lực Xã Hội Hóa: Sức Mạnh Tổng Hợp
Thành công của dự án còn đến từ sự vào cuộc tích cực của nhiều sở, ngành, đơn vị, doanh nghiệp và tổ chức xã hội trên địa bàn.
Sở Giáo dục và Đào tạo đã chỉ đạo 53 trường THPT, 15 trường cao đẳng, trung cấp và 10 trường thành viên thuộc Đại học Thái Nguyên hỗ trợ các xã, phường về phần mềm thư viện số, sắp xếp kho sách, trang trí không gian đọc và tổ chức các hoạt động văn hóa. Đại học Thái Nguyên đã trao tặng sách và hỗ trợ kinh phí đáng kể.
Sở Khoa học và Công nghệ hỗ trợ các thiết bị cần thiết như điều hòa, giá sách, máy in, bàn ghế và hệ thống wifi. Thanh tra tỉnh cũng góp phần bằng việc hỗ trợ tivi cho nhiều địa phương…
Sự đồng hành mạnh mẽ này không chỉ giảm áp lực về ngân sách mà còn tạo nguồn lực to lớn, giúp các mô hình sớm hoàn thiện và đi vào hoạt động hiệu quả.
Cam kết triển khai đồng bộ và phát triển bền vững
Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch Thái Nguyên tiếp tục đề nghị các xã, phường đã ra mắt Thư viện và Trung tâm sinh hoạt văn hóa cộng đồng cần duy trì hoạt động theo nội quy, đảm bảo lịch mở cửa phục vụ người dân, thường xuyên bổ sung sách báo mới và hướng dẫn khai thác hiệu quả các tiện ích thư viện số. Đối với các địa phương chưa hoàn thành, cần tiếp tục đẩy nhanh tiến độ, huy động tối đa mọi nguồn lực để bảo đảm thiết chế văn hóa này đi vào hoạt động đúng kế hoạch.
Với quyết tâm cao của toàn hệ thống chính trị cùng sự hưởng ứng nhiệt tình từ cộng đồng, Thái Nguyên đang từng bước hình thành một mạng lưới thư viện cộng đồng. Đây là nền tảng vững chắc, tạo ra thêm nhiều không gian văn hóa thiết thực, góp phần nâng cao dân trí và thúc đẩy sự phát triển bền vững từ cấp cơ sở.
Dự án xây dựng mô hình Thư viện và Trung tâm sinh hoạt văn hóa cộng đồng tại Thái Nguyên không chỉ là một sáng kiến văn hóa mà còn là một chiến lược phát triển toàn diện. Nó thể hiện cam kết mạnh mẽ của tỉnh trong việc đầu tư vào con người, tri thức và văn hóa.
Với sự đồng bộ từ chính sách đến triển khai thực tiễn, sự hỗ trợ từ nhiều bên liên quan và quyết tâm của toàn xã hội, Thái Nguyên đang tạo dựng một môi trường văn hóa sôi động, hiện đại, là động lực quan trọng cho sự phát triển thịnh vượng trong tương lai.
