Phát triển văn hóa đọc không chỉ dừng lại ở việc đưa sách đến gần người dân, mà quan trọng hơn là giúp việc đọc trở thành thói quen ăn sâu trong gia đình, nhà trường và cộng đồng, đặc biệt là thế hệ trẻ trong thời đại số.
Ngày nay, các thiết bị điện tử giúp mọi người tiếp cận tri thức thuận tiện hơn. Chỉ với vài thao tác, người đọc có thể tìm kiếm thông tin, đọc sách điện tử hoặc nghe sách nói. Tuy nhiên, lướt tin, xem video tóm tắt hay đọc vài dòng trích dẫn khó có thể thay thế việc tìm hiểu thấu đáo một vấn đề. Đọc để hiểu sâu đòi hỏi sự tập trung, kiên nhẫn và khả năng suy ngẫm, đối chiếu thông tin để hình thành chính kiến riêng.
Tại Đồng Nai, nhiều hình thức phát triển văn hóa đọc đã được triển khai như tổ chức tuần lễ sách, đưa xe thư viện lưu động hay số hóa tài liệu. Tuy nhiên, có sách chưa đồng nghĩa với việc hình thành thói quen đọc. Để giải quyết bài toán này, việc nuôi dưỡng văn hóa đọc từ gia đình đóng vai trò là nền tảng vững chắc, giúp trẻ em hình thành niềm yêu thích sách từ nhỏ thông qua sự đồng hành của cha mẹ.
Bên cạnh gia đình, các trường học và không gian cộng đồng cũng đóng vai trò then chốt trong việc khơi gợi hứng thú đọc. Nhiều cơ sở giáo dục đã thiết kế không gian đọc thân thiện, xanh mát, kết hợp luân chuyển sách để học sinh dễ dàng tiếp cận. Đồng thời, sự phát triển của công nghệ và chuyển đổi số cũng mở ra các cơ hội mới, giúp người dân tiếp cận kho tàng tri thức phong phú thông qua hệ sinh thái xuất bản số.
Theo kế hoạch phát triển văn hóa đọc đến năm 2030, các địa phương đang nỗ lực nâng cao mức đọc bình quân đầu người, xây dựng các thiết chế hiện đại và không gian sáng tạo trong cộng đồng. Để văn hóa đọc thực sự trở thành một phần của đời sống, cần sự phối hợp bền bỉ giữa gia đình, nhà trường, thư viện và các cơ quan quản lý trong việc tạo lập môi trường đọc thuận lợi và hiệu quả.
