20 năm đứng cùng một mái trường, cùng bám bản, bám lớp ở vùng sâu, vùng xa, cùng chịu cảnh xa nhà và thiếu thốn đủ bề. Thế nhưng khi bảng lương được công khai, khoảng cách thu nhập giữa các cán bộ, nhân viên trường học lại giãn ra gần 4 lần: người nhận hơn 27 triệu đồng/tháng, người chỉ hơn 7 triệu đồng. Điều này đặt ra câu hỏi: đội ngũ nhân viên trường học có đang chịu thiệt trong chính ngôi nhà giáo dục của mình?
Cùng Khổ Như Nhau Nhưng Lương Khác Nhau Quá Xa
Vấn đề chế độ đãi ngộ đối với đội ngũ nhân viên trường học tiếp tục nhận được nhiều ý kiến. Cô Lang Chuyên, giáo viên với hơn 20 năm công tác ở vùng khó Bắc Trung Bộ, chia sẻ đầy chạnh lòng: cùng ra trường, cùng đi miền núi, cùng ngày làm việc 8 tiếng như nhau; nhưng cô giáo nhận gần 27 triệu đồng/tháng, còn nhân viên thư viện ở cùng điều kiện chỉ nhận hơn 7 triệu đồng/tháng. Họ thậm chí phải làm nhiều đầu việc hơn nhưng hầu như không có phụ cấp, không được thăng hạng hay cải thiện thu nhập.
Khối Lượng Công Việc Tăng Nhưng Chế Độ Không Được Cải Thiện
Nhiều nhân viên trường học bày tỏ cảm giác bị bỏ quên trong chính sách lương, phụ cấp. Suốt hàng chục năm, họ không được tăng lương tương xứng, không có phụ cấp đặc thù, không được xét thăng hạng – trong khi khối lượng công việc ngày càng nhiều. Cô Bùi Hoa Mai (nhân viên trường học ở Lào Cai) chua chát: “Nếu có một thứ tăng đều thì đó là… việc.”
Nhân viên kế toán, văn thư, y tế học đường, thư viện và thiết bị đều gánh những nhiệm vụ không thể thiếu để trường hoạt động; nhưng trên bảng lương lại đứng ở bậc thấp nhất. Vì vậy, không ít người đã chọn rời trường học làm việc ở doanh nghiệp với thu nhập cao hơn.
Phụ Cấp – Không Chỉ Là Tiền
Theo cô Phạm Thuyết từ Sơn La, để giáo dục phát triển bền vững, không thể chỉ chăm lo cho đội ngũ đứng lớp. Việc xem xét tăng phụ cấp 30% cho nhân viên trường học từ 01/01/2026 theo Nghị quyết 71-NQ/TW là hoàn toàn xứng đáng. Với nhiều người, phụ cấp không chỉ là tiền, mà còn là sự ghi nhận và động lực gắn bó lâu dài.
Chị Nguyễn Thùy Vân, nhân viên văn phòng tại một trường cao đẳng công lập, chia sẻ: sau gần 15 năm công tác, lương của chị chỉ hơn 8 triệu đồng/tháng vào tháng 12/2025 và giảm còn hơn 7,8 triệu đồng vào tháng 01/2026 do điều chỉnh phân loại khu vực, dù làm việc nghiêm túc như một công chức.
Hơn 20.000 Lá Đơn Và Câu Hỏi Về Sự Công Bằng
Hơn 20.000 nhân viên trường học đã gửi kiến nghị đến các Bộ, ngành, nhấn mạnh rằng Nghị quyết 71-NQ/TW và Nghị quyết 248/2025/QH15 đã xác định phụ cấp tối thiểu cho nhân viên trường học là 30%. Tuy nhiên, trong dự thảo nghị định, Bộ Giáo dục và Đào tạo lại không đề xuất mức này từ 01/01/2026, với lý do “áp lực ngân sách”.
Điều này gây tranh cãi, bởi theo số liệu của Bộ Giáo dục, phụ cấp 20% cho nhân viên trường học chỉ làm tăng ngân sách khoảng 158 tỷ đồng/tháng, trong khi tăng phụ cấp giáo viên thêm 15% khiến ngân sách tăng 1.447 tỷ đồng/tháng, gần gấp 10 lần. Hơn nữa, chính sách phụ cấp cho giáo viên được thiết kế linh hoạt theo vùng miền, nhưng với nhân viên trường học lại áp dụng cào bằng, khiến người ở vùng sâu, vùng xa càng thiệt thòi.
Mong Được Nhìn Nhận Một Lần
Cô Ngô Liên (Điện Biên) tâm sự nhân viên trường học không đòi hỏi xa xỉ, chỉ mong được hưởng chế độ xứng đáng với công việc mình làm. Câu thơ mộc mạc của cô Phạm Hằng (kế toán tại Hà Nội) đã phần nào nói lên nỗi niềm ấy:
“Không bục giảng, chẳng bảng đen
Kế toán giữ sổ vững bền trường ta…”
Với nhiều đóng góp thầm lặng, câu hỏi được đặt ra không chỉ là có nên tăng phụ cấp cho nhân viên trường học hay không, mà là chúng ta để họ chịu thiệt đến bao giờ?
